Rozwój infrastruktury edukacyjnej poprzez doposażenie Ośrodków Edukacji Przyrodniczej Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa Wielkopolskiego

Opis planowanych działań w ramach przedsięwzięcia

W ramach przedsięwzięcia planowane jest doposażenie salek edukacyjnych w Ośrodkach Edukacji Przyrodniczej w Chalinie i w Lądzie, w których prowadzona jest edukacja ekologiczna, edukacja w zakresie ochrony środowiska i przyrody. Planowany jest zakup nowoczesnego sprzętu multimedialnego oraz pomocy dydaktycznych służących bezpośrednio edukacji, w tym:

1) monitorów interaktywnych – nowoczesnego sprzętu multimedialnego łączącego funkcje klasycznej tablicy, projektora i komputera, który pozwoli na opracowanie ciekawych zajęć stacjonarnych, podczas których obok prezentacji i pokazów dydaktycznych możliwe będzie przygotowanie dla uczestników interaktywnych projektów i symulacji, a także gier edukacyjnych. Jest to narzędzie pozwalające na wizualizację złożonych problemów środowiskowych i angażowanie uczniów w działania na rzecz środowiska, zmieniające pasywny odbiór wiedzy w aktywne doświadczenie i interakcję. Nowoczesne monitory interaktywne umożliwią uczestnikom zajęć „wchodzenie” w fizyczne interakcje z wyświetlanym na monitorze urządzenia materiałem poprzez przesuwanie obrazów, słów, liter, cyfr itp. za pomocą swoich rąk. Będą to nowe, dynamiczne doświadczenia, które zmieniają styl nauczania w Ośrodkach;

2) okularów VR wraz z walizkami do przechowywania i transportu, które będą nowoczesnym narzędziem do realizacji edukacji ekologicznej i przyrodniczej zarówno w salkach Ośrodków podczas zajęć i warsztatów, jak również w terenie podczas wydarzeń otwartych i spacerów przyrodniczych. Okulary VR pozwolą na odbywanie „wirtualnych wycieczek terenowych” po wielkopolskich parkach krajobrazowych, np. starorzeczach Nadwarciańskiego Parku Krajobrazowego, łąkach ramienicowych w Powidzkim Parku Krajobrazowym czy wzgórzach morenowych Sierakowskiego Parku Krajobrazowego. Umożliwią w atrakcyjny sposób prezentację siedlisk i gatunków charakterystycznych dla poszczególnych parków krajobrazowych, a także wykonywanie ćwiczeń interaktywnych typu „rozpoznaj gatunek”, „znajdź miejsce” itp. Okulary VR angażują wiele zmysłów, dają możliwość bezpiecznych „wypraw” w trudne, niedostępne tereny, zwiększają zaangażowanie, pozwalają na lepsze zrozumienie i zapamiętanie materiału, a także rozwijają empatię i świadomość ekologiczną  w bezpiecznym, interaktywnym środowisku. Wartością dodaną tych narzędzi jest również promocja Wielkopolski za granicami naszego kraju, w którą aktywnie zaangażowana jest nasza jednostka, prezentując krajobraz na międzynarodowych edukacyjnych wydarzeniach i związane z nim wyzwania ekologiczne, ekosystemowe i kulturowe.

3) teleskopów i globusów Księżyca, które uatrakcyjnią warsztaty astronomiczne prowadzone w Ośrodku w Chalinie, zarówno te prowadzone w salkach jak i na polanie przy Ośrodku, w punkcie obserwacji astronomicznych Ostoi Ciemnego Nieba w Chalinie. To jedyne takie miejsce w Wielkopolsce, wzbudzające z roku na rok coraz większe zainteresowanie pasjonatów i amatorów wydarzeń astronomicznych oraz ciekawość w obszarze turystyki poznawczej, zarówno krajowej jak i zagranicznej. Teleskopy będą służyły do obserwacji układu słonecznego oraz gwiazd i mgławic, natomiast globusy Księżyca pozwolą na lepsze poznanie topografii Księżyca, dzięki precyzyjnemu odwzorowaniu jego powierzchni – kraterów, mórz księżycowych i innych charakterystycznych struktur. Pomoce dydaktyczne umożliwią samodzielne obserwacje astronomiczne, zachęcą dzieci i dorosłych do aktywnego uczestnictwa, pobudzając ich ciekawość i chęć dalszego poznawania. Ułatwią też przyswajanie wiedzy. Warsztaty astronomiczne oraz wydarzenia otwarte dotyczące ochrony ciemności nocy, zanieczyszczenia sztucznym światłem oraz podstaw astronomii organizowane przez Ośrodek w Chalinie są nowatorskie i innowacyjne w skali Wielkopolski.

4) przyrodniczych gier planszowych oraz wielkoformatowych gier ekologicznych (m. in. gry planszowe: „Ekosystem”, „Na skrzydłach”, „Leśne rozdanie”, „Fotosynteza”, „Parki”, „Pomniki Przyrody”, „Ostoja” oraz wielkoformatowe gry o tematyce ekologicznej: „Czyste Powietrze”, „Czysta Woda”, „Ekologia”), którew edukacji, niezmienneod dziesięcioleci, stanowią doskonałą pomoc dydaktyczną łączącą naukę z zabawą. Nie tylko rozwijają logiczne myślenie, kreatywność, umiejętności społeczne (współpraca, uczciwa rywalizacja, radzenie sobie z porażką) i koncentrację, ale jednocześnie także uczą i bawią. Planszowe i wielkoformatowe przyrodnicze gry edukacyjne pozwolą na urozmaicenie zajęć stacjonarnych oraz warsztatów i zajęć terenowych w ramach, których ich uczestnicy będą w trakcie rozgrywek poznawać świat zwierząt, roślin i ekosystemów, zależności między gatunkami oraz wpływ środowiska na ich życie. Ponadto poznają relacje między działaniami człowieka a stanem przyrody oraz korzyści jakie natura zapewnia ludziom, a także skutki nadmiernej eksploatacji zasobów przyrodniczych oraz sposoby ochrony wody, powietrza i ziemi.

Edukacja ekologiczna mieszkańców województwa wielkopolskiego realizowana w Ośrodkach Edukacji Przyrodniczej ZPKWW ma na celu podniesienie ich świadomości ekologicznej oraz budowanie postaw poszanowania przyrody przez społeczeństwo, co wynika wprost z przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Celem realizacji tego przedsięwzięcia jest doposażenie salek edukacyjnych Ośrodków w pomoce dydaktyczne, nowoczesny sprzęt multimedialny do prezentacji programów edukacyjnych i pokazów dydaktycznych. Wzbogaci to ofertę edukacyjną, wpłynie na podniesienie poziomu merytorycznego i atrakcyjność prowadzonych zajęć. W ramach zajęć stacjonarnych, warsztatów i zajęć terenowych oraz wydarzeń otwartych i spacerów przyrodniczych realizowane są tematy z zakresu szeroko rozumianej edukacji ekologicznej i przyrodniczej, w tym ochrony wód oraz przeciwdziałania ich zanieczyszczeniom, ochrony powietrza i adaptacji do zmian klimatu, gospodarki odpadami i ochrony powierzchni ziemi oraz bioróżnorodności i świadczeń ekosystemowych. Ponadto przy Ośrodku Edukacji Przyrodniczej w Chalinie działa punkt obserwacji astronomicznych, w którym realizowane są zajęcia z podstaw astronomii, ochrony ciemności nocy i przeciwdziałania zanieczyszczaniu sztucznym światłem. Są to zajęcia nowatorskie i innowacyjne w skali Wielkopolski. Doposażenie salek w nowoczesny sprzęt multimedialny i pomoce dydaktyczne będzie dużym wsparciem dla edukatorów w przekazywaniu wiedzy merytorycznej, podnoszenia świadomości prośrodowiskowej, kształtowania umiejętności poznawczych i strategicznych oraz kompetencji społecznych i emocjonalnych. Wykorzystywane podczas zajęć monitory interaktywne, okulary VR, teleskopy, globusy Księżyca oraz różnorodne gry przyrodnicze umożliwi aktywne uczestnictwo w prowadzonych zajęciach, co wpłynie na lepsze zrozumienie i przyswojenie wiedzy.

Z oferty korzystać będą przede wszystkim mieszkańcy województwa wielkopolskiego (przedszkola, szkoły podstawowe i ponadpodstawowe, studenci, dorośli), uczestnicy zajęć i warsztatów realizowanych podczas pobytów w ramach Zielonych Szkół czy obozów edukacyjnych, jak i uczestnicy wydarzeń otwartych oraz spacerów przyrodniczych organizowanych przez Ośrodki. Efektem ekologicznym będzie przynajmniej 8 000 osób, korzystających rocznie z oferty edukacyjnej Ośrodków. Tematyka realizowana podczas zajęć edukacyjnych (m.in. woda, klimat i adaptacja, jakość powietrza, gleby, bioróżnorodność i usługi ekosystemowe, ograniczanie zanieczyszczeń) wpisuje się w cele Agendy 2030 i Cele Zrównoważonego Rozwoju ONZ, w szczególności w obszary edukacji, ochrony zasobów wodnych, działań dla klimatu i ochrony ekosystemów.